İlik Nakli

İlik Nakli

İlik nakli yada kemik iliği nakil operasyonu genellikle halk arasında kemik iliği nakli adı ile bilinir fakat gerçekte; kemik iliği, damarlarda dolaşan kan, kordon kanı gibi etmenlerden toplanan kök hücrelerin nakledilme işlemidir. Kan hücreleri; üç kısım olan kırmızı kan hücreleri ( diğer adıyla Alyuvarlar), beyaz kan hücreleri ( yani akyuvarlar) ve kan pulcuklarıdır (Latince adı trombositler). Kırmızı kan hücreleri olan alyuvarlar, beden için hayati öneme sahip olan oksijeni dokulara taşıdığı bilinmektedir. Beyaz kan hücreleri olan akyuvarlar mikroplarla mücadeleye ve kan pulcukları ise kanamayı düzenlemeye yardımcı olurlar. Sağlıklı bir birey için, bu üç yapının düzenli bir şekilde çalışması gereklidir. Yaşam için, sağlıklı bir kemik iliği ve kan hücrelerinin oluşması şarttır. Rahatsızlık kemik iliğini etkileyerek düzgün bir işlev yapamayacak hale geldiğinden, bir kemik iliği ya da kordon kanı nakledilmesi en uygun tedavi durumu olabilir.

Kemik iliği naklini gerektiren hastalıklar,

  • Multiple myeloma ve bazı istisnai durumlarda diğer plazmaların hücre bozuklukları
  • Lösemi ile Lenfomalar
  • myeloproliferatif hastalıklar ve Myelodisplastik sendrom
  • Ciddi bir şekilde gerçekleşen kombine immün yetmezlik ile diğer kalıtsal immün sistemi bozuklukları
  • Ciddi aplastik anemi ve benzeri kemik iliği yetmezliği oluşan durumlar
  • Hurler Sendromu ile genetik metabolik bozukluk olan diğer hastalıklar
  • Hemoglobinopati hastalığı
  • Diğer pis olan tümörler

Kemik iliği nakli kimlerden alınır ve kemik iliği nasıl saklanır?

Hastaya bazı kök hücrelerini veren bireye verici ( yani donör) adı verilmektedir. Bir kişinin kemik iliği vericisi olabilmesi için, hasta ile doku grupları arasında (kısaltılmış ismi HLA) uyum olması gerekmektir. Doku grubunun uyumu en çok kardeşler arasında görülür, bu sebepten ötürü önce hastanın kardeşlerine bakılır. Uygun verici kardeş yoksa ebeveyn ve diğer yakın akrabalarda uygun verici olup olmadığı taranır. Akrabalar arasında da uyumlu verici bulunamaması halinde, uygun olan ilik bankalarına başvurulur. Öncelikle yapılması gereken ilk şey yurt içi, bulunamazsa yurt dışındaki yerlerden uygun verici taranır. Yurdumuzda, İstanbul ve Ankara'da birer doku bankası bulunmaktadır.

Kemik iliği (yani kök hücre) nakli vericisi sağlığı bakımından zarara uğrar mı?

Hayır, kemik iliği vermek kişiye hiçbir zarar vermez. Birey eğer bir yakınına kemik iliği verecekse, yaş sınırlaması kesinlikle olmaz. Doku bankasına kemik iliği bağışı yapacak olan bireylerin ise, ortalama 18-55 yaşları arasında olmalı ve sağlık durumununda iyi olması gerekir. Vericiye (yani donöre) yalnızca 5 gün, hem sabah hem de akşam kemik iliklerinde dolaşan kanı boşaltmak için aşı tedavisi uygulanmaya başlanır. Kemik iliği sayısı kanda uygun seviyeye geldiğinde, kan bağışı ve benzeri uygulamalarda olduğu gibi koldan bir cihaz yardımıyla toplanır.

Kemik iliği uygulanan nakil yöntemleri nelerdir?

  • Hastanın kendi kendisine nakil yaptırması (diğer adı otolog)
  • Bir başkasından hastaya yapılan nakildir (diğer adı allojenik)
  • Allojenik yöntemle yapılan kemik iliği nakli, doku uyumlu akrabadan veya akraba dışı birisinden olabilir.

Nakil işlemi nasıl gerçekleştirilir?

Bazı kanser şekillerinde, hastalığın şekline göre yüksek doz kullanılarak kemoterapi ya da radyoterapi kullanmak gerekmektedir. Yüksek doz da uygulanan kemoterapi, sağlıklı kemik iliğinin yok olmasına sebep olur. Bu sebeple, kemik iliği zarar görmeden hemen önce toplanır ve sağlıklı kemik iliği dondurularak saklanır. Yüksek düzeyde doz kullanılarak yapılan ilaç tedavisi ya da radyoterapiden sonra dondurulan kök hücreler, tekrar vücut ısısı seviyesine çevrilerek geri verilir.

Allojenik yöntemle yapılan nakilde ise, kemik iliği hastasının kendisinden olmayan, doku şekli hastaya uyabilen bir vericiden alınarak elde edilir. Bu tedavide de yüksek doz ilaç tedavisi veyahut da radyasyon tedavisi yapıldıktan sonra verici bireyden toplanan bu hücreler bekleyen hastaya verilir.

İlik nakli sonrasında hasta nelerle karşılaşmaktadır?

Bütün nakillerde oluşan en önemli sorun hastalığın tekrar nüksetmesidir. Bunun haricinde otolog nakillerin sonrasında pek sorun yaşanmamaktadır. Asıl sorun, allojenik yöntemle yapılan nakillerin ardından ortaya çıkabilmektedir. Doku grubu uygun olan kişiden nakil yapılmış olsa bile, nakil işlemindeki verici hastanın kardeşi dahi olsa verici olacak ve hasta olan bireye karşı yabancıdır. Vericinin sahip olduğu güçlü hücreler, alıcı bireyin hücrelerine karşı tepki göstererek tahrip edebilmektedir.

Son Güncelleme : 24.04.2021 16:12:42
İlik Nakli ile ilgili bu madde bir taslaktır. Madde içeriğini geliştirerek Herkese açık dizin kaynağımıza katkıda bulunabilirsiniz.

İlik Nakli Yorumları

şifre Kırmızı sayı

1 Yorum Yapılmış "İlik Nakli"
İlik nakli için hastaneye gittim ilik bağışı için o hemşire başkasına o başkasına soruyo nereye müracat edileceğini önce sağlık bakanlığı personeline kızılaya müracat edileceğini öğretsin
Hakan Bozkurt . 01.05.2017
CEVAP YAZ
Rahim Nakli
Rahim Nakli
Rahim Nakli, Öncelikle değerli okuyucularımızın evlat hasreti çeken annelere ve bebek sahibi olamayan anne adaylarına İnşallah en kısa sürede onlara bahtiyarlığın en güzeline erişmesi dileklerimizi sunuyoruz. Bu konumuzun başlığı olan Rahim nakli ile...
Kornea Nakli
Kornea Nakli
Kornea nakli, Kornea gözü kuruyan dış etkenlere karşı savunan gözün en kısmında bulunan saydam tabakasıdır. Gözün görme görevini yerine getirirken korneanın önemi büyüktür. Kornea ne kadar saydam bir tabaka olmuş olsa da çeşitli hastalıklar tarafında...
Organ Nakli
Organ Nakli
Organ nakli, ölüden ya da diriden yapılan bir operasyon türüdür. Tedavi edilmesi tıbbi anlamda mümkün olmayan hastalıklar sebebiyle işlev yapamayacak derecede hasarlar görmüş organların yerlerine, canlı ya da ölüden alınan sağlam ve çalışan orga...
Nakil
Nakil
Nakil, ölüden ya da canlıdan yapılan bir operasyon türüdür. Tedavi edilmesi tıbbi anlamda mümkün olmayan hastalıklar sebebiyle işlev yapamayacak derecede hasarlar görmüş olan organların yerine, canlı ya da beyin ölümü gerçekleşmiş olan kadavradan ...
Yapay Böbrek Nakli
Yapay Böbrek Nakli
Yapay Böbrek Nakli, yapay böbrek çoğunlukla kendi fonksiyon ve işlevini göremez olan böbreklerin yerini alması için üretilmiş hatta uygun olan bir verici olana kadar böbrek vücuttaki işlevini gerçekleştirmesi için mekanik malzemelerden hazırlanmış ya...
Kök Hücre Nakli
Kök Hücre Nakli
Kök Hücre Nakli, Kök hücreler tıp literatüründe çığır açılmış bir tedavi yöntemi olup birçok insan ciddi hastalıklardan kök hücre nakli ile kurtulmuştur. Kök hücre bir kısım organdan alınan hücre dokusunun diğer vücut dokuları üzerinde çoğaltılmas...
Hücre Nakli
Hücre Nakli
Hücre nakli, günümüzde sadece kemik iliği hücresi olarak yapılmaktadır. Bu hücreler, kemikler içerisinde bulunan bir doku olan ve kan dolaşımındaki kan hücrelerinin merkezidir. Nakledilen hücreler, vücutta kan hücrelerinin üretiminin gerçekleşmesi iç...
Böbrek Nakli
Böbrek Nakli
Böbrek nakli, hayatta veya ölmüş bir insandan alınan organın, böbrek yetmezliği olan bireye nakledilmesidir. Bu ameliyat yapıldıktan sonra hastalar bazı ilaçları kullanmaya başlar ve tamamen iyileşene kadar bu ilaçları kullanmaya devam eder. Esk...
Karaciğer Nakli
Karaciğer Nakli
Karaciğer Nakli, Karaciğer insan vücudunun hemen altında ve vücudun sağ tarafında yaklaşık olarak yetişkin birinde 2 kilogram ağırlıkta olan kırmızı renkte yumuşak bir organdır. Vücudun yaşamını sağlamak amacıyla bir çok kimyasal olay bu organ ile...
Yüz Nakli
Yüz Nakli
Yüz nakli, bir bireyin yüzünün bir bölümünün veya tamamının tekrar yüzüne yerleştirilmesine ilişkin medikal prosedürleri içerir. Dünyada gerçekleşen ilk tam yüz nakli yapılması 2010 yılında İspanya'da tamamlandı. Yüz bölgesinin tamamının naklinin...
Doku Nakli
Doku Nakli
Doku Nakli hasta bir bireyin, iyileşmesi için sağlıklı bireyden yardım almasıdır. Doku nakli birçok dokudan alınmaktadır. En çok bilinen doku nakli kemik iliği naklidir. Doku nakli ülkemizde yeteri kadar yapılamamaktadır ve bu sebepten dolayı pek ...
Saç Nakli
Saç Nakli
Saç nakli, vücudumuzda kelliğe karşı direnç gösteren bölgelerden alınan saç tellerinin, saç kaybının belirgin derecede azaldığı alanlara ekilmesiyle gerçekleştirilir. Eğer saçlarınızda belirgin derecede azalma olması ve bununla birlikte saçlarda geri...

 

Göz Nakli
Yumurta Nakli
Deri Nakli
Akciğer Nakli
Yarı Uyumlu İlik Nakli
Otolog Kök Hücre Nakli
Beyin Nakli
Yapay Göz Nakli
Allojenik Nakil
Kalp Nakli
Kemik İliği Nakli
Otolog Kemik İliği Nakli
Sinir Nakli
İlik Nakli
Penis Nakli
Kafa Nakli
Rahim Nakli
Kornea Nakli
Organ Nakli
Nakil
Yapay Böbrek Nakli
Kök Hücre Nakli
Hücre Nakli
Böbrek Nakli
Karaciğer Nakli
Yüz Nakli
Doku Nakli
Saç Nakli
Kan Nakli
Popüler İçerik
Allojenik Nakil
Allojenik Nakil
Allojenik nakil, insanlarda ölümcül hastalıklar üzerinde yapılan en büyük tedavilerden biridir. Henüz geliştirilme aşamasında olan bu tedavi yöntemi h...
Kalp Nakli
Kalp Nakli
Kalp Nakli, uzmanlık isteyen, fakat ameliyat tekniği sebebi ile çok zor olmayan bir işlemdir. Bu konudaki ilk çalışmalar 1930'lu yıllarda başlamıştır,...
Kemik İliği Nakli
Kemik İliği Nakli
Kemik iliği (kök hücresi), kemik iliği ve kan hücrelerini üreten hücrelere verilen addır. Kan hücreleri dokulara oksijen taşımakta olan, mikroplara ka...
Otolog Kemik İliği Nakli
Otolog Kemik İliği Nakli
Otolog Kemik İliği Nakli, kemiklerin içerisinde bulunan özellikle süngersi biçimdeki dokulardan oluşmuş ve dolaşımdaki mevcut olan kan hücrelerinin de...
Sinir Nakli
Sinir Nakli
Sinir nakli, olması için vücudun herhangi bir yerinde bulunan sinirlerin veya kasların işlevini kaybetmesi gerekir. Bu sebepten dolayı insan bedeninde...
Penis Nakli
Penis Nakli
Penis Nakli, Tıp teknolojisinin ilerlemesiyle birlikte karaciğer, akciğer, kalp gibi bir çok iç organ ve uzuvların teknoloji yardımı ile rahatlıkla na...
Kafa Nakli
Kafa Nakli
Kafa Nakli, Tıp dünyası bir çok organ ve uzuv nakli yaparak insan sağlığının korunması için ciddi anlamda çalışmalar yapmaktadır. Özellikle organ naki...
Popüler İçerik Son Forum Konuları Yardım Sayfaları  
Böbrek Nakli
Karaciğer Nakli
Yüz Nakli
Doku Nakli
Saç Nakli
Spinal Kord Yaralanmalarında Sinir Nakli Yapılabiliyor Mu
10 Yaşındaki Kızımın 2020 Ocak Ayında İki Gözünde Atrofi Oluştu
Tıbbi Sorumluluk Reddi
Gizlilik Politikası
Çerez (Cookie) Politikası
Güvenlik Politikası
Bizimle İletişime Geçin
Forumlar
Site Haritası
Feed
Son Forum Konuları
Spinal Kord Yaralanmalarında Sinir Nakli Yapılabiliyor Mu
10 Yaşındaki Kızımın 2020 Ocak Ayında İki Gözünde Atrofi Oluştu
Yardım Sayfaları
Tıbbi Sorumluluk Reddi
Gizlilik Politikası
Çerez (Cookie) Politikası
Güvenlik Politikası
Bizimle İletişime Geçin
Forumlar
Site Haritası
Feed
Sitede yer alan haber ve içeriklerin tüm hakları saklıdır ve buradaki bilgiler sadece bilgilendirme amaçlı olup, kullanımına, uygulanmasına, satın alınmasına, delil gösterilmesine veya tavsiye edilmesine aracılık etmez. Sitemizdeki bilgiler, hiç bir zaman kesin bilgi kaynağı olmayıp, kullanıcılar tarafından eklenmiştir veya yorumlanmıştır. Buradaki bilgiler sitemizin asıl görüşlerini içermeyebileceği gibi hiçbir taahhüt ve tavsiye yerine de geçmez.
Ağustos - 2022